ЖЕТІСТІКТІҢ ЦИФРЛЫҚ КӨРІНІСІ: УНИВЕРСИТЕТ САЙТТАРЫНДАҒЫ СИМВОЛДЫҚ КАПИТАЛ ТҰЖЫРЫМДАМАСЫНЫҢ ФИЛОСОФИЯСЫ
Қаралымдар: 210 / PDF жүктеулері: 53DOI:
https://doi.org/10.32523/3080-1281-2026-154-1-19-33Кілт сөздер:
символдық капитал; жоғары білім; университет сайты; дискурс-талдау; университеттік жетістік; институционалдық легитимділік; қабылданатын табыстылық; цифрлық өзін-өзі таныстыру; символдық билікАңдатпа
Бұл зерттеуде авторлар Қазақстандағы университеттердің институционалдық жетістігін өздерінің ресми сайттары арқылы қалай көрсетіп және түсіндіретінін қарастырды. Он бес университеттің сайттарына жүргізілген сапалық дискурс-талдау негізінде тіл, суреттер және визуалды элементтердің жоғары білім беру жүйесінде университеттердің мәртебесі мен сапасы туралы түсінікті қалай қалыптастыратыны талданады. Нәтижелер университеттердің жетістікті әртүрлі жолмен көрсететінін, яғни халықаралық мойындалуға, мемлекеттік қолдауға, инновацияларға және қоғамға қосқан үлесіне сүйенетінін көрсетеді. Зерттеу нәтижелері кейбір университеттердің жаһандық үздіксіздік пен ғылыми инновация көрсеткіштерін пайдалану арқылы өз үстемдігін айқындайтынын, ал басқалары әлеуметтік маңыздылық пен жергілікті өзектілік туралы баяндауларға сүйене отырып институционалдық легитимділікті қалыптастыратынын көрсетті. Бұл тәсілдер университеттің орны мен мүмкіндіктеріне байланысты болғанымен, жалпы алғанда университеттер арасындағы бар теңсіздікті бейнелейді. Цифрлық кеңістікте ұсынылған жетістік бейнелері бұл айырмашылықтарды қалыпты ретінде көрсетіп, құрылымдық артықшылықтарды еңбектің және жоғары сапаның нәтижесі ретінде ұсынады. Зерттеу университет сайттарының символдық билік пен теңсіздікті қалыптастыратын маңызды кеңістік екенін және ұлттық әрі жаһандық жоғары білім беру жүйелеріндегі иерархиялардың қайта өндірілуіне елеулі үлес қосатынын көрсетеді.
Downloads
Әдебиеттер тізімі
Abdina, A., Uyzbayeva, A., & Kuchko, E. (2025). Digital Inclusion in Philosophical Discourse: An Analysis of Government Programs in Kazakhstan and Belarus. Jete – Journal of Philosophy, Religious and Cultural Studies, 150(1), 23–42. https://doi.org/10.32523/3080-1281-2025-150-1-23-42
Abuova, A., Assanbayev, M., Basmurzin, T., Kilybayev, T.B., & Assanbayeva, A. (2024). A comparative analysis of marketing research in university websites: Insights from Kazakhstan. Ikonomicheski Izsledvania, 2, 139–152.
Al-Qahtani, A. (2021). Website representations of Saudi universities in Makkah region: A critical discourse analysis approach. Cogent Arts & Humanities, 8(1), 1895463. https://doi.org/10.1080/23311983.2021.1895463
Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. In J.G. Richardson (Ed.). Handbook of theory and research for the sociology of education (pp. 241–258). Greenwood.
Bourdieu, P. (1988). Homo Academicus. Stanford University Press.
Bourdieu, P., & Nice, R. (1984). Distinction: A social critique of the judgement of taste. Harvard University Press.
Chankseliani, M. (2022). What happened to the Soviet university? Oxford University Press.
Chapleo, C. (2010). What defines "successful" university brands? International Journal of Educational Management, 24(2), 169–183. https://doi.org/10.1108/09513551011022519
Fairclough, N. (1995). Critical discourse analysis: The critical study of language. Longman.
Hazelkorn, E. (2015). Rankings and the reshaping of higher education: The battle for world-class excellence (2nd ed.). Palgrave Macmillan.
Hemsley-Brown, J., & Oplatka, I. (2006). Universities in a competitive global marketplace: A systematic review of the literature on higher education marketing. International Journal of Public Sector Management, 19(4), 316–338. https://doi.org/10.1108/09513550610669176
Hoang, T. V., & Rojas-Lizana, I. (2015). Promotional discourse in the websites of two Australian universities: A discourse analytic approach. Cogent Education, 2(1), 1011488. https://doi.org/10.1080/2331186X.2015.1011488
Ibrayeva, D., & Bekmagambetov, A. (2025). How is international education related to democracy? Focus on transitional ex-Soviet context. International Journal of Educational Development, 119, Article 103454. https://doi.org/10.1016/j.ijedudev.2025.103454
Komljenovic, J. (2018). Big data and new social relations in higher education: Academia.edu, Google Scholar and ResearchGate. In R. Gorur, S. Sellar, & G. Steiner-Khamsi (Eds.), World Yearbook of Education 2019: Comparative Methodology in an Era of Big Data and Global Networks (pp. 148-164). Routledge.
Kress, G., & Leeuwen, T.V. (2020). Reading Images: The Grammar of Visual Design (3rd ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781003099857
Lynch, K. (2015). Control by numbers: New managerialism and ranking in higher education. Critical Studies in Education, 56(2), 190–207. https://doi.org/10.1080/17508487.2014.949811
Marginson, S. (2006). Dynamics of national and global competition in higher education. Higher Education, 52(1), 1–39. https://doi.org/10.1007/s10734-004-7649-x
Marginson, S. (2016). The dream is over: The crisis of Clark Kerr's California idea of higher education. University of California Press. https://doi.org/10.1515/9780520966208
Naeem W., Hussain M., & Shah R.H. (2022). Ideology In Political Discourses: A Critical Discourse Analysis of Pakistan Democratic Movement Leaders’ Speeches in 2020. Journal of Positive School Psychology, 6(10), 4475-4487.
Naidoo, R. (2004). Fields and institutional strategy: Bourdieu on the relationship between higher education, inequality and society. British Journal of Sociology of Education, 25(4), 457–471. https://doi.org/10.1080/0142569042000236952
Osipian, A. L. (2017). University autonomy in Ukraine: Higher education corruption and the state. Communist and Post-Communist Studies, 50(3), 233-243. https://doi.org/10.1016/j.postcomstud.2017.06.004
Saichaie, K., & Morphew, C.C. (2014). What college and university websites reveal about the purposes of higher education. The Journal of Higher Education, 85(4), 499–530. https://doi.org/10.1353/jhe.2014.0024
Smolentseva, A. (2017). Where Soviet and neoliberal discourses meet: The transformation of the higher education landscape in Russia. Higher Education, 74(6), 1091–1108. https://doi.org/10.1007/s10734-017-0111-7
Stich, A. E., & Reeves, T. D. (2014). Class, capital, and competing academic discourse: A critical analysis of the mission/s of American higher education. Discourse: Studies in the Cultural Politics of Education, 37(1), 116–132. https://doi.org/10.1080/01596306.2014.938221
de Swaan, A. (2001). Words of the World: The Global Language System. Cambridge: Polity Press.
Tatyeva, A., & Zagidullina, A. (2020). Discourse analysis of organizational identity presented by pedagogical universities of Kazakhstan. Bulletin of the Karaganda University. Pedagogy Series, 71(1), 635-640. http://doi.org/10.51889/2020-1.1728-7804.107
Waeraas, A., & Solbakk, M. N. (2009). Defining the essence of a university: Lessons from higher education branding. Higher Education, 57(4), 449–462. https://doi.org/10.1007/s10734-008-9155-z
Xie, C., & Teo, P. Institutional self-promotion: a comparative study of appraisal resources used by top- and second-tier universities in China and America. Higher Education, 80, 353–371 (2020). https://doi.org/10.1007/s10734-019-00483-4
Zhang, Y., & O'Halloran, K. L. (2013). 'Toward a global knowledge enterprise': University websites as portals to the ongoing marketization of higher education. Critical Discourse Studies, 10(4), 468–485. https://doi.org/10.1080/17405904.2013.813777
Жүктеулер
Жарияланды
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 Мадина АЛЕНОВА, Динара ИБРАЕВА, Айнур ДЖУМАГАЛИЕВА (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 Дүние жүзінде.
Дәйексөзді қалай келтіруге болады
