RELIGIOUS CONVERSION AS PUBLIC TESTIMONY: A COMPARATIVE STUDY OF DEMOS SHAKARIAN ARCHIVAL TEXTS AND KAZAKHSTAN-BASED YOUTUBE NARRATIVES

Margulan  ALPYSBAY; Dinara  UTEBAYEVA; Saltanat  KOISHYBAYEVA

doi:10.32523/3080-1281-2026-155-2-152-165

Авторлар

Марғулан АЛПЫСБАЙ әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті Автор https://orcid.org/0000-0002-1988-3654
Динара УТЕБАЕВА әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті Автор https://orcid.org/0000-0001-5371-9738
Салтанат ҚОЙШЫБАЕВА Анкара университеті Автор

DOI:

https://doi.org/10.32523/3080-1281-2026-155-2-152-165

Кілт сөздер:

діни конверсия; діни куәлік; конверсия нарративі; харизматикалық христиандық; Demos Shakarian; Full Gospel Business Men’s Fellowship International; архивтік мәтіндер; Қазақстан; YouTube куәліктері; медиа кеңістік

Аңдатпа

Мақалада діни бетбұрыс туралы айтылған куәліктер екі түрлі орта негізінде қарастырылады. Бірі – XX ғасырдағы харизматикалық христиандық қозғалыс аясында, Demos Shakarian кездесулері мен Full Gospel Business Men’s Fellowship International кеңістігінде сақталған архивтік мәтіндер. Екіншісі-Қазақстанда YouTube арқылы жарияланған жеке куәліктер. Бұл деректер діни тәжірибенің өзін толық сипаттайды деп алынбайды. Керісінше, мақала адамның өз басынан өткен өзгерісті көпшілік алдында қалай түсіндіретініне, қандай сөздермен жеткізетініне және қандай мағыналарға сүйенетініне назар аударады.

Жұмыстың өзгешелігі – екі корпусты жай ғана елдер немесе кезеңдер бойынша салыстырмай, куәлік айтуға мүмкіндік берген екі бөлек орта ретінде талдауында. Автор діни бетбұрыс әңгімелерін жеке өмірбаян ғана емес, белгілі бір аудиторияға бағытталған баяндау түрі ретінде қарастырады. Осы арқылы мақала куәліктерде қандай тақырыптар жиі кездесетінін, адамның ішкі өзгерісі қандай оқиғалармен байланыстырылатынын және діни тілдің әр ортада қалай құрастырылатынын көрсетеді. Зерттеу нәтижесі діни куәлік әрқашан жеке тәжірибені ғана емес, сол тәжірибені айтуға жағдай жасаған әлеуметтік, діни және медиа кеңістікті де танытатынын аңғартады.

Downloads

Download data is not yet available.

Әдебиеттер тізімі

Boone, H. N., Jr., & Boone, D. A. (2012). Analyzing Likert data. Journal of Extension, 50(2), Article 48. https://doi.org/10.34068/joe.50.02.48

Buckser, A., & Glazier, S. D. (Eds.). (2003). The anthropology of religious conversion. Rowman & Littlefield.

Cohen, J. (1968). Weighted kappa: Nominal scale agreement with provision for scaled disagreement or partial credit. Psychological Bulletin, 70(4), 213–220. https://doi.org/10.1037/h0026256

Coleman, S. (2000). The globalisation of charismatic Christianity: Spreading the gospel of prosperity. Cambridge University Press.

Demir, S. (2022). Comparison of normality tests in terms of sample sizes under different skewness and kurtosis coefficients. International Journal of Assessment Tools in Education, 9(2), 397–409. https://doi.org/10.21449/ijate.1101295

Gooren, H. (2010). Religious conversion and disaffiliation: Tracing patterns of change in faith practices. Palgrave Macmillan. https://doi.org/10.1057/9780230113039

Harding, S. F. (2000). The book of Jerry Falwell: Fundamentalist language and politics. Princeton University Press.

Hefner, R. W. (Ed.). (1993). Conversion to Christianity: Historical and anthropological perspectives on a great transformation. University of California Press.

Hong, Z. (2026). “Making” testimonies: Charismatic phenomena and speech practice in the True Jesus Church of a Southern Fujian County. Religions, 17(1), Article 10. https://doi.org/10.3390/rel17010010

Lofland, J., & Stark, R. (1965). Becoming a world-saver: A theory of conversion to a deviant perspective. American Sociological Review, 30(6), 862–875. https://doi.org/10.2307/2090965

Mann, H. B., & Whitney, D. R. (1947). On a test of whether one of two random variables is stochastically larger than the other. The Annals of Mathematical Statistics, 18(1), 50–60. https://doi.org/10.1214/aoms/1177730491

Pelkmans, M. (Ed.). (2009). Conversion after socialism: Disruptions, modernisms and technologies of faith in the former Soviet Union. Berghahn Books.

Pelkmans, M. (2010). Religious crossings and conversions on the Muslim–Christian frontier in Georgia and Kyrgyzstan. Anthropological Journal of European Cultures, 19(2), 109–128. https://doi.org/10.3167/ajec.2010.190209

Rambo, L. R. (1993). Understanding religious conversion. Yale University Press.

Richardson, J. T. (1985). The active vs. passive convert: Paradigm conflict in conversion/recruitment research. Journal for the Scientific Study of Religion, 24(2), 163–179. https://doi.org/10.2307/1386340

Snow, D. A., & Machalek, R. (1984). The sociology of conversion. Annual Review of Sociology, 10, 167–190. https://doi.org/10.1146/annurev.so.10.080184.001123

Stromberg, P. G. (1993). Language and self-transformation: A study of the Christian conversion narrative. Cambridge University Press.